Pert kaydı (tam ziya), onarım maliyetinin rayiç bedel üstünde olmasını ifade eder. Ağır hasar kaydı, büyük hasarlı aracın sigorta şirketi tarafından sisteme işlenmesidir. İkinci el araç alırken hasar durumunu incelemek, olası sorunların önüne geçmek için gereklidir. Alıcıların genel eğilimi, hasarlı araçları almama şeklindedir. Gelgelelim hasar kaydı olan bir araç, bazı durumlarda kullanılabilir durumdadır. Bu kavramların hukuki ve teknik anlamlarını bilmek oldukça önemlidir. Ekspertiz süreci, aracın güncel kondisyonunu ve hasar boyutunu net bir şekilde belirler. Bu içerikte pert kaydı ile ağır hasar kaydı arasındaki farklara değineceğiz. Bu farklar güvenli sürüş açısından oldukça belirleyicidir.
Tam Ziya Ne Demek? (Pert Kaydı)
Pert kaydı ya da tam ziya, tadilat masraflarının piyasa değerini aşmasını tanımlar. Bu noktada tam ziya, aracın ekonomik ömrünü tamamladığını ifade eder. Sigorta şirketleri, perte çıkmış araçların sahiplerine rayiç bedel üzerinden ödeme yapar. Sonrasında ise araç, iki statüde incelenir. Hurda belgesi alan araçların trafiğe tekrar çıkması kesinlikle mümkün değildir. Diğer bir statü ise çekme belgesi almaktır. Çekme belgeli araçlar, onarım ve muayene sonrasında trafiğe tekrar çıkabilir. Yani tam ziya, hasarın fiziksel niteliğinden ziyade mali boyutunu ortaya koyan bir karardır. Araçta ufak hasarlar olsa bile, parça fiyatlarının yüksekliği bu kararı etkiler.
Tam ziya kararı için onarım masrafları rayiç bedelin %70’ini aşmalıdır. Onarım maliyeti, yedek parça ücreti ve işçilik bedelinin toplamıdır. Bu durumda sigorta şirketi, aracı onarmanın ekonomik olmadığına karar verir.
Ağır Hasar Kaydı Ne Demek?
Ağır hasar kaydı, araçta meydana gelen büyük çaplı hasarlardır. Bu hasarlar, doğrudan TRAMER sistemine kaydedilir. Bu durumda tamirat masrafları, bütçeyi sarsar. Fakat yine de onarım maliyeti, aracın piyasa değerinin altındadır. Genellikle onarım maliyeti rayiç bedelin %70’i kadar olan araçlar, ağır hasar kaydı alır. Araçların ağır hasar kaydı almasına neden olan başlıca durumlar şu şekildedir:
- İki aracın birbirine ya da sabit bir nesneye çarpması.
- Şiddetli kazalarda taşıyıcı iskelette meydana gelen büyük zararlar.
- Hava yastığı ve emniyet kemeri dirençleri gibi güvenlik donanımlarının aktifleşmesi.
- Aracın, sel ve su baskınları sonucunda tabandan ve tavandan su alması.
Kamyon ve çekicilerin sürücü kabinindeki sorunlar da ağır hasar kaydına yol açar.
Pert ile Ağır Hasar Farkı Nelerdir?
Pert araçlarda, onarım maliyeti rayiç bedelin tamamıyla üzerindedir. Ağır hasarlı araçlarda ise yüksek tamirat masrafı rayiç bedelin altındadır. Bununla birlikte pert ile ağır hasar arasındaki farklar şu şekildedir:
- Ağır hasarlı araçların onarım sonrası trafiğe çıkması mümkündür.
- Pert araçlarda hurda veya çekme belgesi sisteme işlenir.
- Yani aracın perte çıktığı, resmi kayıtlara geçer.
- Tam ziya durumunda sigorta, aracın piyasa değeri üzerinden ödeme yapar.
Bunların yanı sıra, şasi onarım kalitesi sürüş güvenliği açısından belirleyicidir.
Sigorta Şişirmesi Nedir? Gerçek mi, Yalan mı?
Sigorta şişirmesi, araçta büyük problem olmadığını belirtmek amacıyla kullanılan bir bahanedir. Özellikle ikinci el araç satışlarında sıkça karşılaşılır. Araç sahipleri, sigorta şirketinin masrafları bilerek yüksek gösterdiğini öne sürer. Yetkili servislerin fazla masraf çıkarması da sigorta şişirmesi kapsamındadır. Gelgelelim, sigorta şişirmesi satıcıların ürettiği asılsız bir bahaneden öteye geçmez. Çünkü kaza sonrasında denetimler devlet onaylı ve bağımsız uzmanlar tarafından yapılır. Bu noktada eksper, aracın tüm parçalarını inceleyerek genel durumunu belirler. Öte yandan sigorta şirketleri, yüksek fatura göstermek istemez. Zira tamir bedelinin yükselmesi, sigorta şirketinden daha fazla para çıkması demektir.
Pert Kayıtlı Araç Alınır mı? Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?
Perte çıkan bir otomobil almadan önce dikkatli incelemek ve uzman yardımı almak önemlidir. Bu noktada yalnızca ekonomik olması nedeniyle pert kayıtlı araç almamak gerekir. Pert kayıtlı araç alırken dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar aşağıdaki gibidir:
- Şasi kontrolü mutlaka yapılmalıdır. Özellikle aracın taşıyıcı iskeletinde kaynak ya da ısıl işlem olup olmadığına bakmak gerekir.
- Hava yastıkları (Airbag), muhakkak teste tabii tutulmalıdır.
- TSE belgeli ve kurumsal bir oto ekspertiz firmasından rapor alınmalıdır.
- Parçaların orijinalliği muhakkak incelenmelidir. Eğer parçalar değiştiyse çıkma mı yoksa yan sanayi mi olduğu ele alınmalıdır.
Pert kayıtlı bir araç almadan önce rot ayarını ve sürüş dinamiklerini bizzat test etmek gerekir.
Hasarlı Araçlara Kasko Yapılır mı?
Ağır hasar kayıtlı araçlara kasko yapılsa bile yüksek muafiyet mevcuttur ve kapsamı dardır. Bununla birlikte prim tutarları, hasarsız bir araca göre çok daha yüksektir. Hurda belgeli tam ziya (pert) araçlara ise kasko yapılmaz. Öte yandan çekme belgeli araçlar, trafiğe dönmelerinin akabinde sınırlı teminatlarla sigortalanabilir. Bu noktada sigorta şirketleri, kasko öncesinde ekspertiz raporuna bakar. Trafik sigortası ise aracın hasar kaydının olup olmadığından bağımsız, yasal bir zorunluluktur.
Bu içeriklerimize de göz atın:
